NetteTercume.com

Online Translation Agency

Çevirinin Perde Arkası

leave a comment »


Tüm çevirmenler aynı zamanda birer yorumlayıcıdır.

Hans-Georg Gadamer

(Alman Filozof)

Önceki yazılarda çevirinin, sözcükleri dönüştürmek ve hatta metnin okuyucuya aktardığı anlamı taşıyabilmekten de öte bir eylemler bütünü olduğunu; yazmanın, düşünceleri, önceden kararlaştırılmış görsel imgelere “çevirme” ve okumanın ise bu imgeleri, beynimizin anlayıp yorumlayabileceği zihinsel metinlere (düşüncelere) “çevirmek” olduğunu; dolayısıyla hepimizin her gün çeşitli konularda çeviri yaptığımızdan bahsetmiştim. Üstelik okuma-anlama, düşünme-konuşma gibi çeviri ikililerin ayrı ayrı değil, aynı anda birbirleri ile karışmadan gerçekleşebildiğini de belirtmiştim. Yani Willis Barnstone’un dilbilim anlayışından özetle çevirinin aslında ne olduğunu elimden geldiği kadar açık ve net bir şekilde vurgulamıştım. Ancak çevirinin, yalnızca en geniş bakış açılarıyla anlaşılabilecek bir “yorumlama (interpretation)” süreci olduğunu söylememiştim.

Baştan belirteyim, çeviriyi bu kadar irdelemenin ne anlamı var, demeyelim; sonuçta tarihi de arkeolojik kazıların derinliklerinde kesinleştiriyoruz, fen bilimleri için yararlı-yararsız deneyler yapıyoruz ve hatta filan şair filan şiirinde ne demiş diye anlayabilmek için onlarca kez aynı şiiri okuyoruz… Bu yüzden “çeviri” deyip geçtiğimiz işin kapsamlarına uzaktan da olsa göz ucuyla şahitlik etmek ve bu işin, Selim İleri’nin deyimiyle bir sanat olduğuna saygı göstermek gerekir, diye düşünüyorum.

Öncelikle incelemeye işin ehilleriyle başlayalım: Düşüncelerin, zihinden kâğıt üzerine yazarak ya da dudakların tercümanlığıyla ses şekillerine konuşarak, sonra yeniden zihinsel metinlere okuyarak ya da dinleyerek geri çevrilmesi süreçlerinin tamamını, Aydınlanma Çağı’nın ileri gelen Alman şair ve yazın eleştirmeni Johann Gottfried von Herder “düşüncenin çevirisi (Gedankenübersetzung)” olarak açıklar. Hâlbuki bunu hayatının sırrı olarak benimsemiş ve bundan kimseye bahsetmek istememişti. Herhalde vicdanının bilim insanı tarafı sızlamış olsa gerek… Sırlar bir yana, söz konusu süreçlerin her biri, çevirinin birer adım daha geniş daireleri içinde birer “yorumlamadır”. Bu sebeple okumak, yalnızca “çevirmek” değil, başlı başına zihinsel bir “yorumlamadır”, tıpkı konuşmada ve yazmada da olduğu gibi…

Bunlara ek olarak çeviri, erek (hedef) metnin oluşacak şeklinin kararlaştırılması amacıyla kaynak metnin eksiksiz bir şekilde anlaşılması için gerçekleştirilen bir irdeleyerek okuma egzersizidir. Çünkü çevirmen işini yaparken hem diller arası hem de kendi dili içinde çeşitli yorumlamaları irdelemek zorundadır. İşte çevirinin perde arkasında aynen şunlar gerçekleşir: Kaynak metnin ilk okuması tamamlandığında çevirmen, eşdeğer erek anlam arayışı içine girer. “Çeviri yapmak” diye adlandırdığımız eylem gerçekleşir ve kaynak metnin okunmasıyla oluşan zihinsel metinler (düşünceler) yerlerini yenileriyle değiştirir. Yeni üretilmiş zihinsel metin artık o kadar baskındır ki, çevirmenin zihninde yer kazanmış ve otoritesini sağlamıştır. Artık soyut düşünceyi kâğıt üzerine görsel imgelere aktarma vakti gelmiştir, öyle de yapılır. Ve artık yeni metin, okuyucu tarafından yeniden zihinsel metinlere dönüştürülmeye hazırdır.

Şimdi bir de tüm bu derin adımları ince eleyip sık dokuyan ve ne yaptığını bilen profesyonel çevirmenlerle çalışan bir tercüme firmasının, sizi diğerlerinin arasından ne kadar ileriye taşıyabileceğini hayal edin. Hatta hayal etmenize hiç gerek yok, yine şanslısınız, bahsettiğim kalitede ve işinde uzman bir tercüme firması şu an zaten bir ‘tık’ uzağınızda. Hayallerle vakit kaybetmeyin, koltuğunuza yaslanın ve Nette Tercüme’nin sizin için ortaya koyduğu kaliteli hizmetin tadını çıkarın.

Emin Tugay Ersoy

Editör

NetteTercume.com

Written by NetteTercume

Eylül 17, 2011 11:20 am

Çevirinin Perde Arkası kategorisinde yayınlandı

Tagged with , ,

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: